Aydın Adnan Menderes Üniversitesi İlahiyat Fakültesi öğretim üyelerimizden Dr. Muhammet ÇOL’un yeni kitabı yayımlandı.
“Ortak Bir Otoritenin Mezhebî İnşası: Saîd b. Cübeyr’in Şiî Tefsir Literatüründeki Konumu” başlıklı çalışma, tâbiûn neslinin önemli müfessirlerinden Saîd b. Cübeyr’in Şiî-İmâmî tefsir geleneğindeki yerini, Sünnî kaynaklarla karşılaştırmalı bir yaklaşımla ele almaktadır.
Eserde, Saîd b. Cübeyr’in Şiî literatürde neden “ilk Şiî müfessir” olarak nitelendirildiği ve bu nitelemenin mezhebî meşruiyet inşasındaki işlevi detaylı biçimde incelenmektedir. İçerik analizi yöntemiyle Şiî rical ve tefsir kaynaklarını değerlendiren çalışma, söz konusu tarihî şahsiyete atfedilen rollerin siyasî ve doktrinel arka planını ortaya koymaktadır.
Araştırmada ulaşılan bulgular, Saîd b. Cübeyr’in özellikle Tûsî ve Tabersî gibi Usûlî müfessirler tarafından dil ve nüzul bağlamında referans alındığını, ancak doktrinel bir kurucu figürden ziyade “tamamlayıcı bir otorite” olarak konumlandırıldığını göstermektedir. Bu yönüyle eser, “ilk Şiî müfessir” söyleminin tarihsel bir gerçeklikten ziyade mezhebî süreklilik arzusunu yansıtan söylemsel bir inşa olduğunu ileri sürmektedir.
Kitap, mezhepler arası etkileşim ve rekabet süreçlerinde ortak İslamî mirasın nasıl yeniden yorumlandığını ortaya koyarak, tefsir ve mezhep tarihi çalışmalarına önemli katkılar sunmaktadır.
Kitap Dünyası Yayınları tarafından 2026 yılında yayımlanan eser, alanında çalışan araştırmacılar için önemli bir başvuru kaynağı olma özelliği taşımaktadır.
